निफ्टी 50 म्हणजे काय?
“पैसा वाढवा” या ब्लॉग मध्ये सर्वांचे स्वागत आहे. शेअर बाजारात कोणत्याही प्रकारची गुंतवणूक सुरू करण्यापूर्वी शेअर बाजाराच्या विविध निर्देशांकांची (INDEXES) प्राथमिक माहिती असणे आवश्यक आहे. शेअर बाजाराची हालचाल आणि कामगिरी तपासण्यासाठी निर्देशांकांचा वापर बेंचमार्क म्हणून केला जातो. भारतात, सर्वात जास्त फॉलो केले जाणारे निर्देशांक निफ्टी 50 (NIFTY- 50) आणि सेन्सेक्स (SENSEX) आहेत.
हा ब्लॉग खालील बाबीवर लक्ष केंद्रित करेल.
1. . निफ्टी 50 म्हणजे काय?
2…निफ्टी 50 कसा तयार होतो ?
3.. निफ्टी 50 चा पाच वर्षाचा रिटर्न( Return)
निफ्टी ५० इंडेक्स:-
हा भारतीय शेअर बाजार निर्देशांक त्यांच्या फ्री-फ्लोट मार्केट कॅपिटलायझेशननुसार नॅशनल स्टॉक एक्स्चेंजवर सूचीबद्ध 50 सर्वात मोठ्या भारतीय कंपन्यांचे प्रतिनिधित्व करतो. निफ्टी ५० (NIFTY – 50) ला “नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज फिफ्टी” असे म्हणतात.
निफ्टी ५० इंडेक्स 22 एप्रिल 1996 रोजी लाँच करण्यात आला. निर्देशांकाचे मूळ मूल्य 1000 वर सेट केले गेले होते. आता नोवेंबर 2024 पर्यंत, निफ्टी 50 सुमारे 24,274 वर आहे. हा निर्देशांक तुम्हाला शेअर बाजाराच्या हालचालीबद्दल माहिती देईल की बाजार वर आहे की खाली. NSE मध्ये 1,600 हून अधिक सूचीबद्ध कंपन्या आहेत.
फ्री–फ्लोट मार्केट कॅपिटलायझेशन :-
मार्केट कॅपिटलायझेशन काढायला मार्केट मध्ये थकबाकी असलेल्या शेअर्सच्या संखेला प्रति शेअर किंमतीने गुणाकार केला जातो. फ्री-फ्लोट मार्केट कॅपिटलायझेशन म्हणजे कंपनीचे एकूण बाजार भांडवल वजा मालक/संस्था/सरकारच्या मालकीचे भांडवल. फ्री-फ्लोट मार्केट कॅपिटलायझेशन हे असे भांडवल हे आहे की जे स्टॉक एक्सचेंजवर मुक्तपणे व्यवहार (TRADE) केले जाते. हे ते भांडवल आहे जे लोकांसाठी व्यापारासाठी उपलब्ध आहे.
निफ्टी कसा वाढतो किंवा कमी होतो?
निफ्टी 50 च्या कंपन्या त्यांच्या कामगिरीनुसार बदलत राहतात. सर्वोच्च कामगिरी करणाऱ्या कंपन्या, निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्सचा भाग बनतात. कमी कामगिरी करणाऱ्या कंपन्या बाहेर पडतात. तुम्ही या निर्देशांकांचे अनुसरण करून बाजाराचा अंदाज घेऊ शकता. हया कंपन्याच्या कामगिरी वर निफ्टी ५० आणि सेन्सेक्सचा परतवा ठरतो.
तुम्ही तुमच्या गुंतवणुकीची (म्युच्युअल फंड किंवा शेअर) या निर्देशांकांशी तुलना करून त्यांच्या कामगिरीचा परतावा पाहु शकता. गुंतवणुकीचा प्रवास सुरू करताना, या निर्देशांकांद्वारे दिलेल्या ऐतिहासिक परताव्याची माहिती घेतली पाहिजे. हे तुम्हाला आपल्या गुंतवणुकीतून अपेक्षित किमान परताव्याची कल्पना देईल. आपल्या गुंतवणुकीचा परतावा किमान निफ्टी किंवा सेन्सेक्स रिटर्नला मागे टाकले पाहिजे.
निफ्टी 50 किंवा सेन्सेक्सची कामगिरी तुम्हाला नेहमीच संपूर्ण बाजाराचे अचूक चित्र देत नाही. कधीकधी असे होऊ शकते की निफ्टी 50 किंवा सेन्सेक्स वर जात आहेत, परंतु तुमचा गुंतवणूक पोर्टफोलिओ त्यानुसार कामगिरी करत नाही. हे घडते आहे, कारण निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्स केवळ 50/30 कंपन्यांचे प्रतिनिधित्व करतात. जेथे तुमच्या पोर्टफोलिओ कंपन्या या यादीचा भाग नसतील.
या निर्देशांकांचे अनुसरण करून तुम्ही सामान्य बाजाराच्या मूडचा अंदाज लावू शकता. साधारणपणे बाजार टप्प्याटप्प्याने फिरतो. बुल टप्प्यात, निर्देशांक दररोज वर जातो आणि बेयर टप्प्यात तो खाली जातो. या निर्देशांकांचे अनुसरण करून तुम्ही तुमच्या गुंतवणूकीचे धोरण ठरवू शकता.
कधी कधी बाजार कोणतेही स्पष्ट ट्रेंड देत नाही. तो कधी वर तर कधी खाली असतो. याला साईडवेज मुमेट म्हणतात. या टप्प्यात गुंतवणूक करताना काळजी घ्यावी.
निफ्टी 50 वि सेन्सेक्स परतावा.( Returns)
निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्स दीर्घकाळात जवळपास समान परतावा देतात. दोन्हीचे पोर्टफोलिओ मोठ्या प्रमाणात ओव्हरलॅप होतात. निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्सचा स्टॉक पोर्टफोलिओ 85% (अंदाजे) एकसारखा आहे.
पाच वर्षाचा निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्स चा परतावा
| वर्षे ( Year) | निफ्टी 50 परतावा | सेन्सेक्स परतावा |
| 2019 | 12.02% | 14.38% |
| 2020 | 14.90% | 15.75% |
| 2021 | 24.12% | 22.17% |
| 2022 | 4.33% | 4.44% |
| 2023 | 10.24% | 10.65% |
| 2024 ( Nov. 20th) | 7% | 8% |
वरील पाच वर्षाचा चार्ट पहाता लक्षात येईल की, निफ्टी 50 आणि सेन्सेक्स दीर्घकाळात जवळपास सारखाच परतावा देतात. दोन्हीच्या परताव्यात फारसा फरक नाही. दोन्हीचा सरासरी वार्षिक परतावा १२ ते १४ % ( 12 to 14 %) आहे.
निफ्टी 50 विरुद्ध सेन्सेक्स रिटर्न तपशीलवार व्हिडिओमध्ये स्पष्ट करा.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
1..निफ्टी ५० इंडेक्स काय आहे ?:- नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज FIFTY. हा निर्देशांक NSE च्या शीर्ष ( Top) 50 कंपन्यांचे प्रतिनिधित्व करतो.
2.सेन्सेक्स काय आहे ? : हा निर्देशांक बॉम्बे स्टॉक एक्सचेंज (BSE) च्या शीर्ष 30 ( Top) कंपन्यांचे प्रतिनिधित्व करतो.
3. कंपनीचे बाजार भांडवल म्हणजे काय ?:- कंपनीच्या सर्व थकबाकीदार समभागांचे ( Outstanding Shares) चे एकूण बाजार मूल्य.
फॉर्म्युला — कंपनीच्या थकबाकीदार समभागांची संख्या (X ) प्रति शेअर किंमत.
4. फ्री-फ्लोट बाजार भांडवल म्हणजे काय? : कंपनीचे एकूण बाजार भांडवल वजा मालक/संस्था/सरकारच्या मालकीचे भांडवल. फ्री-फ्लोट मार्केट कॅपिटलायझेशन हे असे भांडवल आहे की जे स्टॉक एक्सचेंजवर मुक्तपणे व्यवहार केले जाते. हे भांडवल लोकांसाठी व्यापारासाठी उपलब्ध आहे.
5. निफ्टी ५०, सेन्सेक्स वार्षीक परतावा किती आहे ?: निफ्टी ५० आणि सेन्सेक्सचा परतावा दीर्घकाळात जवळपास सारखाच आहे.दोन्हीचा सरासरी वार्षीक ( Yearly) परतावा (Return) १२ ते १४ % ( 12 to 14 %) आहे.
nifty 50 in marathi
what is nifty 50 in marathi
nifty 50 meaning in marathi
nifty marathi meaning
nifty 50 returns in last 5 years marathi
nifty 50 returns marathi